{"id":44306,"date":"2025-09-23T12:11:50","date_gmt":"2025-09-23T10:11:50","guid":{"rendered":"https:\/\/balticwind.eu\/?p=44306"},"modified":"2025-09-23T12:12:21","modified_gmt":"2025-09-23T10:12:21","slug":"polski-najwyzszy-organ-kontroli-panstwowej-publikuje-krytyczny-raport-o-rozwoju-energetyki-wiatrowej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/balticwind.eu\/pl\/polski-najwyzszy-organ-kontroli-panstwowej-publikuje-krytyczny-raport-o-rozwoju-energetyki-wiatrowej\/","title":{"rendered":"Polski Najwy\u017cszy Organ Kontroli Pa\u0144stwowej publikuje krytyczny raport o rozwoju energetyki wiatrowej"},"content":{"rendered":"
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n

Podejmowane przez Ministerstwo Klimatu i\u00a0\u015arodowiska dzia\u0142ania dotycz\u0105ce prawnych warunk\u00f3w dla lokalizacji i\u00a0budowy farm wiatrowych nie zapewnia\u0142y dynamicznego rozwoju tej energetyki w\u00a0Polsce. Problemem s\u0105 m.in. zmiany w\u00a0przepisach, ograniczaj\u0105ce lokalizacje inwestycji, op\u00f3\u017anienia we wdra\u017caniu unijnych dyrektyw do polskiego prawa oraz kluczowych dokument\u00f3w strategicznych dotycz\u0105cych polityki energetycznej pa\u0144stwa. Resort nie podj\u0105\u0142 r\u00f3wnie\u017c wystarczaj\u0105cych dzia\u0142a\u0144, aby dok\u0142adnie zbada\u0107 i\u00a0wyznaczy\u0107 najlepsze miejsca dla farm wiatrowych, zar\u00f3wno na l\u0105dzie, jak i\u00a0na morzu. W\u00a0ocenie NIK te op\u00f3\u017anienia i\u00a0bariery mog\u0105 powa\u017cnie zagrozi\u0107 transformacji energetycznej i\u00a0dost\u0119pno\u015bci taniej energii w\u00a0Polsce.<\/strong><\/p>\n

Energetyka wiatrowa to jeden z\u00a0kluczowych element\u00f3w transformacji energetycznej w\u00a0naszym kraju ze wzgl\u0119du na rosn\u0105ce zapotrzebowanie na odnawialne \u017ar\u00f3d\u0142a energii (OZE), potrzeb\u0119 ochrony \u015brodowiska oraz zobowi\u0105zania klimatyczne, wynikaj\u0105ce z\u00a0polityki Unii Europejskiej. Jest ona tak\u017ce szczeg\u00f3lnie wa\u017cna w\u00a0kontek\u015bcie wysokich cen energii w\u00a0Polsce, wy\u017cszych ni\u017c w\u00a0wielu innych krajach europejskich (listopad 2024 r.), co w\u00a0du\u017cej mierze jest spowodowane du\u017cym udzia\u0142em w\u0119gla w\u00a0produkcji pr\u0105du. Tradycyjne \u017ar\u00f3d\u0142a energii staj\u0105 si\u0119 coraz mniej op\u0142acalne ze wzgl\u0119du na ich ograniczone zasoby, wysokie koszty \u015brodowiskowe i\u00a0regulacje prawne promuj\u0105ce dekarbonizacj\u0119. Likwidacja barier dla energetyki wiatrowej zar\u00f3wno na morzu, jak i\u00a0na l\u0105dzie mo\u017ce zapewni\u0107 Polsce bezpiecze\u0144stwo i\u00a0niezale\u017cno\u015b\u0107 energetyczn\u0105.<\/p>\n

Tymczasem nowelizacja ustawy o\u00a0inwestycjach (z 23 kwietnia 2023 r.), okre\u015blaj\u0105ca minimaln\u0105 odleg\u0142o\u015b\u0107 pomi\u0119dzy zabudow\u0105 mieszkaln\u0105 (700 m zamiast wcze\u015bniej planowanych 500 m) mo\u017ce spowodowa\u0107, \u017ce prawie dwukrotnie zmniejsz\u0105 si\u0119 mo\u017cliwo\u015bci rozwoju l\u0105dowej energetyki wiatrowej, ograniczaj\u0105c dost\u0119pny teren pod inwestycje.<\/p>\n

W przypadku morskiej energetyki wiatrowej (MEW) potencja\u0142 Polski jest znaczny. Prognozy do 2050\u00a0r. przewiduj\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 instalacji mocy rz\u0119du 28 GW, co stanowi ponad jedn\u0105 trzeci\u0105 mo\u017cliwo\u015bci ca\u0142ego Morza Ba\u0142tyckiego w\u00a0tym zakresie.<\/p>\n

Zatem prawne uwarunkowania lokalizacji i\u00a0budowy elektrowni wiatrowych (zw\u0142aszcza dotycz\u0105ce odleg\u0142o\u015bci od zabudowa\u0144, ochrony \u015brodowiska, procedur administracyjnych) maj\u0105 decyduj\u0105cy wp\u0142yw na rozw\u00f3j tych elektrowni wiatrowych na l\u0105dzie, co NIK wykazuje w\u00a0niniejszej kontroli (lata 2022\u20132024). Obj\u0119\u0142a ona Ministerstwo Klimatu i\u00a0\u015arodowiska, Ministerstwo Infrastruktury, Urz\u0105d Morski w\u00a0Gdyni, dziewi\u0119\u0107 urz\u0119d\u00f3w gmin z\u00a0r\u00f3\u017cnych powiat\u00f3w wojew\u00f3dztwa pomorskiego, wielkopolskiego i\u00a0zachodniopomorskiego.<\/p>\n

Najwa\u017cniejsze ustalenia kontroli<\/h2>\n

Organy administracji podejmowa\u0142y prawid\u0142owe i\u00a0rzetelne dzia\u0142ania w\u00a0celu zapewnienia prawnych warunk\u00f3w dla lokalizacji i\u00a0budowy elektrowni wiatrowych w\u00a0Polsce. Dzia\u0142ania te by\u0142y jednak w\u00a0okresie obj\u0119tym kontrol\u0105 nie w\u00a0pe\u0142ni wystarczaj\u0105ce.<\/p>\n

Administracja rz\u0105dowa w\u00a0Polsce przeanalizowa\u0142a bariery prawne dotycz\u0105ce lokalizacji i\u00a0budowy elektrowni wiatrowych, korzystaj\u0105c z\u00a0krajowych i\u00a0mi\u0119dzynarodowych danych. Te analizy pos\u0142u\u017cy\u0142y do tworzenia nowych przepis\u00f3w wspieraj\u0105cych rozw\u00f3j energetyki wiatrowej. Dzi\u0119ki dzia\u0142aniom Ministr\u00f3w Klimatu i\u00a0\u015arodowiska oraz Infrastruktury uda\u0142o si\u0119 wprowadzi\u0107 zmiany prawne, kt\u00f3re pomog\u0142y zlikwidowa\u0107 cz\u0119\u015b\u0107 przeszk\u00f3d dla inwestycji wiatrowych, w\u00a0tym zmiany ustawowe z\u00a0marca i\u00a0sierpnia 2023 roku.<\/p>\n

Zmiany regulacji prawnych, kt\u00f3re zbada\u0142a Najwy\u017csza Izba Kontroli zosta\u0142y poddane procedurze opiniowania i\u00a0prawid\u0142owo skierowane do uzgodnie\u0144 i\u00a0konsultacji spo\u0142ecznych (z wyj\u0105tkiem jednego projektu).<\/p>\n

Ponadto,\u00a0nie zosta\u0142a uko\u0144czona na czas (ponad trzy i\u00a0p\u00f3\u0142 roku op\u00f3\u017anienia) transpozycja unijnej dyrektywy RED II do polskiego prawa, co mo\u017ce skutkowa\u0107 sankcjami ze strony UE<\/strong>. Do zako\u0144czenia kontroli Minister nie wdro\u017cy\u0142 w\u00a0pe\u0142ni przepis\u00f3w dyrektyw RED II i\u00a0RED III. W\u00a0konsekwencji Polska nie posiada prostych procedur rozstrzygania spor\u00f3w i\u00a0szybkiego trybu odwo\u0142a\u0144 administracyjnych i\u00a0s\u0105dowych. Ministerstwo nie wyja\u015bni\u0142o przyczyn op\u00f3\u017anie\u0144 ani stanu przygotowania brakuj\u0105cych regulacji.<\/p>\n

Wed\u0142ug raportu NIK, Ministerstwo Klimatu i\u00a0\u015arodowiska nie podj\u0119\u0142o tak\u017ce wystarczaj\u0105cych dzia\u0142a\u0144, aby dok\u0142adnie zbada\u0107 i\u00a0wyznaczy\u0107 najlepsze miejsca (mapowa\u0107 potencja\u0142) dla rozwoju odnawialnych \u017ar\u00f3de\u0142 energii, w\u00a0tym energii wiatrowej<\/strong>. To powoduje ryzyko niedotrzymania termin\u00f3w wynikaj\u0105cych z\u00a0KPO oraz unijnych dyrektyw RED II i\u00a0RED III.<\/p>\n

Ministerstwo z\u0142o\u017cy\u0142o w\u00a0UE wa\u017cne raporty i\u00a0plany z\u00a0pi\u0119cio- i\u00a0o\u015bmiomiesi\u0119cznym op\u00f3\u017anieniem, co spowodowa\u0142o \u2013 w\u00a0jednym przypadku \u2013 uruchomienie wobec Polski procedury naruszeniowej. Cho\u0107 dokumenty te zosta\u0142y ostatecznie przekazane, proces by\u0142 op\u00f3\u017aniony i\u00a0nie w\u00a0pe\u0142ni rzetelny.<\/p>\n

Do dnia zako\u0144czenia kontroli Minister Klimatu i\u00a0\u015arodowiska nie przed\u0142o\u017cy\u0142 Komisji Europejskiej aktualizacji Krajowego planu na rzecz energii i\u00a0klimatu na lata 2021\u20132030 (<\/strong>KPEiK)<\/strong>, mimo \u017ce termin\u00a0<\/strong>up\u0142yn\u0105\u0142 30 czerwca 2024 r.<\/strong>\u00a0W\u00a0ocenie NIK op\u00f3\u017anienia w\u00a0przed\u0142o\u017ceniu projektu aktualizacji oraz aktualizacji KPEiK \u015bwiadcz\u0105 o\u00a0nierzetelno\u015bci procesu przygotowania tych dokument\u00f3w przez Ministerstwo. Dodatkowo, Minister nie przygotowa\u0142 w\u00a0terminie zaktualizowanej Polityki Energetycznej Polski do 2040 roku (PEP2040). Polityka ta pokazuje kierunki rozwoju energetyki w\u00a0kraju oraz jej bezpiecze\u0144stwo. Rada Ministr\u00f3w ju\u017c w\u00a02022 roku wskazywa\u0142a, \u017ce przyj\u0119ta w\u00a02021 roku polityka energetyczna nie odzwierciedla obecnej sytuacji geopolitycznej i\u00a0gospodarczej.<\/p>\n

Minister Infrastruktury terminowo zajmowa\u0142 si\u0119 pozwoleniami na budow\u0119 farm wiatrowych na morzu, co jest wa\u017cne dla rozwoju tej bran\u017cy.<\/p>\n

W okresie obj\u0119tym kontrol\u0105 w\u00a0Urz\u0119dzie Morskim w\u00a0Gdyni trwa\u0142a procedura zwi\u0105zana z\u00a0opracowywaniem 11 projekt\u00f3w plan\u00f3w zagospodarowania przestrzennego obszar\u00f3w morskich, jednak \u017caden z\u00a0nich nie ustala\u0142 lokalizacji morskich elektrowni wiatrowych, gdy\u017c projekty te nie obejmowa\u0142y wy\u0142\u0105cznej strefy ekonomicznej, w\u00a0kt\u00f3rej dopuszcza si\u0119 wznoszenie i\u00a0wykorzystywanie morskich farm wiatrowych. Jedynie projekt planu zagospodarowania przestrzennego dla w\u00f3d przyleg\u0142ych do brzegu morskiego na odcinku od W\u0142adys\u0142awowa do \u0141eby by\u0142 po\u015brednio zwi\u0105zany z\u00a0lokalizacj\u0105 i\u00a0budow\u0105 morskich elektrowni wiatrowych, gdy\u017c w\u00a0projekcie tym wskazuje si\u0119 korytarze dla infrastruktury przesy\u0142owej z\u00a0morskich farm wiatrowych. Projekt zosta\u0142 przed\u0142o\u017cony Ministrowi Infrastruktury w\u00a02023\u00a0r. wraz z\u00a0prognoz\u0105 oddzia\u0142ywania na \u015brodowisko. Do dnia zako\u0144czenia kontroli w\u00a0Urz\u0119dzie plan nie zosta\u0142 przyj\u0119ty.<\/p>\n

Je\u015bli chodzi o\u00a0gminy, to dzia\u0142ania w\u00f3jt\u00f3w by\u0142y zazwyczaj poprawne i\u00a0zgodne z\u00a0wymaganiami. Jednak w\u00a0niekt\u00f3rych przypadkach brakowa\u0142o aktualizacji plan\u00f3w miejscowych, czyli dokument\u00f3w okre\u015blaj\u0105cych, gdzie mo\u017cna budowa\u0107 elektrownie wiatrowe. To mo\u017ce utrudnia\u0107 szybkie i\u00a0sprawne prowadzenie inwestycji na tych terenach.<\/p>\n

Wnioski<\/h2>\n

Do\u00a0Ministra Klimatu i\u00a0\u015arodowiska<\/strong>\u00a0o\u00a0podj\u0119cie dzia\u0142a\u0144 systemowych i\u00a0organizacyjnych w\u00a0Ministerstwie zapewniaj\u0105cych:<\/p>\n

    \n
  • niezw\u0142oczne przygotowanie i\u00a0przed\u0142o\u017cenie Komisji Europejskiej aktualizacji KPEiK;<\/li>\n
  • niezw\u0142oczne przygotowanie aktualizacji PEP2040;<\/li>\n
  • niezw\u0142oczne przygotowanie projekt\u00f3w akt\u00f3w prawnych w\u00a0pe\u0142ni transponuj\u0105cych dyrektyw\u0119 RED II i\u00a0przed\u0142o\u017cenie ich Radzie Ministr\u00f3w;<\/li>\n
  • niezw\u0142oczne przygotowanie projekt\u00f3w akt\u00f3w prawnych oraz rozwi\u0105za\u0144 implementuj\u0105cych art.\u00a016 ust.\u00a05 i\u00a06 dyrektywy RED II (wprowadzonych dyrektyw\u0105 RED III);<\/li>\n
  • usprawnienie procesu przeprowadzania mapowania, tak aby dochowa\u0107 termin\u00f3w realizacji tego zadania.<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n

    \u0179r\u00f3d\u0142o: Polski Najwy\u017cszy Organ Kontroli Pa\u0144stwowej<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Podejmowane przez Ministerstwo Klimatu i\u00a0\u015arodowiska dzia\u0142ania dotycz\u0105ce prawnych warunk\u00f3w dla lokalizacji i\u00a0budowy farm wiatrowych nie zapewnia\u0142y dynamicznego rozwoju tej energetyki w\u00a0Polsce. Problemem s\u0105 m.in. zmiany w\u00a0przepisach, ograniczaj\u0105ce lokalizacje inwestycji, op\u00f3\u017anienia we wdra\u017caniu unijnych dyrektyw do polskiego prawa oraz kluczowych dokument\u00f3w strategicznych dotycz\u0105cych polityki energetycznej pa\u0144stwa. Resort nie podj\u0105\u0142 r\u00f3wnie\u017c wystarczaj\u0105cych dzia\u0142a\u0144, aby dok\u0142adnie zbada\u0107 i\u00a0wyznaczy\u0107 […]<\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":39900,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[137,2045,167,164,139,143,142],"tags":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/balticwind.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/44306"}],"collection":[{"href":"https:\/\/balticwind.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/balticwind.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balticwind.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balticwind.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=44306"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/balticwind.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/44306\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balticwind.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/39900"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/balticwind.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=44306"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/balticwind.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=44306"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/balticwind.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=44306"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}