Berlin, 26 stycznia 2026 r. Z okazji szczytu Morza Północnego w Hamburgu nowe badanie przeprowadzone przez Fraunhofer IWES na zlecenie Federalnego Stowarzyszenia Energetyki Wiatrowej Offshore (BWO) oraz Federalnego Stowarzyszenia Gospodarki Energetycznej i Wodnej (BDEW) pokazuje, że Gdyby morskie farmy wiatrowe w duńskiej i szwedzkiej wyłącznej strefie ekonomicznej (AWZ) były podłączone bezpośrednio do niemieckiej sieci energetycznej, koszty systemowe morskiej energii wiatrowej można by zmniejszyć o kilka miliardów euro w porównaniu z rozbudową wyłącznie na niemieckim Morzu Północnym i Bałtyckim. Jednocześnie wydajność energetyczna mogłaby wzrosnąć nawet o 13 procent. Warunkiem tego jest transgraniczna współpraca w zakresie zagospodarowania terenu i podłączenia do sieci.

Naukowcy z Fraunhofer IWES po raz pierwszy dokonali kompleksowych obliczeń dotyczących skutków gospodarczych transgranicznego planowania morskiej energii wiatrowej w porównaniu z rozbudową wyłącznie na terenie kraju. Oprócz przychodów z energii elektrycznej analizowane są również koszty systemowe, w tym rozbudowa sieci, efekty zacienienia oraz wpływ na bezpieczeństwo dostaw.

„Rozbudowa morskiej energii wiatrowej jest centralnym filarem zaopatrzenia w energię w Niemczech i Europie”, mówi Hans Sohn, dyrektor ds. polityki i komunikacji w BWO. „Badanie pokazuje, w jaki sposób można znacznie bardziej efektywnie kosztowo osiągnąć określony prawnie cel 70 gigawatów energii wiatrowej na morzu do 2045 roku. Morskie farmy wiatrowe w Danii i Szwecji, które są bezpośrednio podłączone do niemieckiej sieci energetycznej – tzw. połączenia promieniowe – zwiększają wydajność, obniżają koszty systemowe i sprawiają, że system energetyczny jest bardziej niezawodny”.

Planowanie transgraniczne zwiększa wydajność

Badanie koncentruje się na porównaniu pełnej rozbudowy mocy morskiej energii wiatrowej o 70 gigawatów w niemieckiej wyłącznej strefie ekonomicznej (AWZ) oraz scenariuszy, w których do 20 gigawatów tej mocy zostanie zbudowane w sąsiednich krajach, ale będzie bezpośrednio podłączone do niemieckiej sieci energetycznej. Moce te powinny nadal być zaliczane do krajowego celu rozbudowy.

Dzięki rozproszeniu przestrzennemu zmniejsza się zagęszczenie morskich farm wiatrowych w niemieckiej WSE. Zmniejsza się efekt zacienienia w Zatoce Niemieckiej, co prowadzi do większej liczby godzin pełnego obciążenia i wzrostu wydajności energetycznej wszystkich morskich farm wiatrowych w regionie Morza Północnego. Jednocześnie zmniejszają się koszty gospodarcze rozbudowy morskiej energetyki wiatrowej – w tym koszty podłączenia do sieci i rozbudowy sieci.

Więcej godzin pełnego obciążenia, niższe koszty, większe bezpieczeństwo dostaw

Badanie pokazuje, że promieniowe połączenia morskich farm wiatrowych w sąsiednich krajach oferują wiele korzyści systemowych. Strefy morskiej energetyki wiatrowej w Danii charakteryzują się szczególnie wydajnymi lokalizacjami wiatrowymi. Ich podłączenie do niemieckiej sieci energetycznej zwiększa średnią liczbę godzin pełnego wykorzystania „niemieckiego” portfela morskiej energii wiatrowej.

Lepsze warunki wiatrowe prowadzą również do niższych kosztów jednostkowych za wyprodukowaną megawatogodzinę. Analiza wykazuje nawet o 13 procent wyższy uzysk energii elektrycznej przy jednoczesnym obniżeniu kosztów nawet o 11 procent (w euro za megawatogodzinę, łącznie z podłączeniem do sieci).

Ponadto szerszy rozkład geograficzny zasobów wiatrowych na Morzu Północnym i Bałtyckim zwiększa bezpieczeństwo dostaw i zapewnia dodatkowe zasilanie w okresach słabszego wiatru w Niemczech.

Współpraca europejska jako dźwignia strategiczna

Z punktu widzenia BWO wyniki badania podkreślają znaczenie ściślejszej i bardziej wiążącej współpracy państw nadbrzeżnych Morza Północnego. Planowanie transgraniczne otwiera nowe możliwości dla opłacalnej, przydatnej dla systemu i odpornej rozbudowy morskiej energii wiatrowej.

„Pozytywnym aspektem jest to, że rząd federalny uzgodnił już to podejście w umowie koalicyjnej”, mówi Hans Sohn. „Przewidziana w niej ściślejsza współpraca z państwami nadbrzeżnymi Morza Północnego i rozwój obszarów optymalnych pod względem produkcji energii zmierzają dokładnie w dobrym kierunku. BWO wyraźnie popiera te dążenia i ma nadzieję na konstruktywne rozmowy między rządem federalnym a państwami sąsiednimi, aby wspólnie wykorzystać ten potencjał”.

Wymaga to zawarcia umów dwustronnych, które umożliwią wykorzystanie obszarów morskich w duńskiej i szwedzkiej wyłącznej strefie ekonomicznej, o ile nie są one tam potrzebne, oraz dalsze zaliczanie tych mocy do niemieckiego celu rozbudowy.

Kontekst badania

Badanie „International Optimization of Full Load Hours in the German Bight – Cross-Border Radials” zostało przeprowadzone przez Fraunhofer IWES na zlecenie BWO i BDEW.

Skróconą wersję badania Fraunhofer IWES można znaleźć tutaj. Publikacja pełnego raportu planowana jest na luty 2026 r.

Źródło: BWO