18 maja obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Kobiet w Branży Morskiej – święto, które zwraca uwagę na udział kobiet w jednym z kluczowych sektorów globalnej gospodarki. Choć branża morska dynamicznie się rozwija i przechodzi zmiany związane z transformacją energetyczną i cyfryzacją, to kobiety nadal stanowią jedynie 16 proc. pracowników prywatnego sektora morskiego.

Branża morska pozostaje jednym z kluczowych obszarów globalnej gospodarki. Ponad 80 proc. wolumenu światowego handlu towarami odbywa się obecnie właśnie drogą morską –wynika z danych UNCTAD. Jednocześnie, wraz z postępującą transformacją energetyczną i cyfryzacją, rozwój sektora dynamicznie przyspiesza, w szczególności w branży offshore. Szacuje się, że zatrudnienie w europejskiej branży wiatrowej ma wzrosnąć do ponad 600 tys. miejsc pracy do 2030 r. (obecnie ich liczba wynosi 443 tys.), wynika z raportu Wind Europe.

Wraz z rozwojem branży coraz większego znaczenia nabiera pytanie o to, kto będzie współtworzył jej przyszłość. W 2024 r. kobiety miały zaledwie 19 proc. udział wśród pracowników krajowych administracji morskich oraz 16 proc. wśród pracowników sektora prywatnego, wynika z raportu Woman in Maritime Survey 2024*. Na morzu ich reprezentacja jest jeszcze niższa – stanowi zaledwie 1 proc. całkowitej liczby marynarzy. Choć w latach 2021-2024 liczba kobiet pracujących w sektorze morskim wzrosła o blisko 25 tys. – ze 152 tys. do ponad 176 tys. osób, branża nadal mierzy się z niskim udziałem kobiet w wielu obszarach.

Rozwój sektora naturalnie wiąże się z rosnącym zapotrzebowaniem na wyspecjalizowane kadry. Już teraz specjaliści wskazują na niedobory kompetencyjne wynikające z dynamicznego rozwoju branży i stosowanych w niej technologii. Kluczowe staje się więc odpowiednie kształcenie, które będzie odpowiadać na potrzeby rynku.

– O przyszłości branży morskiej będą decydować nie tylko inwestycje i technologie, ale także dostęp do odpowiednio wykształconych kadr. Potrzebujemy programów kształcenia, które przygotowują przyszłych specjalistów do pracy w interdyscyplinarnym środowisku – na styku energetyki, inżynierii, cyfryzacji i współpracy z przemysłem. Taki kierunek wyznacza program DigiWind, odpowiadając na realne potrzeby rynku – mówi dr hab. inż. Michał Wójcik, kierownik projektu DigiWind na Politechnice Gdańskiej.

DigiWind to międzynarodowy projekt edukacyjny, który rozwija nowoczesne programy kształcenia w obszarze energii odnawialnej, realizowany na Politechnice Gdańskiej. Łączy wiedzę z zakresu systemów wiatrowych i energetycznych, a także kompetencje cyfrowe. Wyróżnikiem programu jest współpraca z przemysłem oraz zaangażowanie wysoko wykwalifikowanej kadry dydaktycznej. Dzięki temu studenci zdobywają kompetencje odpowiadające na aktualne potrzeby rynku – zarówno w zakresie technologii, energetyki, jak i cyfrowych narzędzi wspierających rozwój nowoczesnych systemów wiatrowych. Wkrótce pierwszy rok kształcenia kończą studenci i studentki pierwszego roku na tym kierunku.

– Branża offshore wydaje mi się niezwykle perspektywiczna – zarówno pod względem rozwoju zawodowego, jak i znaczenia dla transformacji energetycznej – ale wymaga szerokiego wachlarza nowoczesnych kompetencji. Ważne było dla mnie również to, że program studiów ma interdyscyplinarny charakter i daje możliwość zdobywania umiejętności potrzebnych dziś na rynku pracy – mówi Klaudia Pollak, studentka pierwszego roku studiów DigiWind na Politechnice Gdańskiej.

W Polsce kobiety stanowią ok. 31 proc. Osób studiujących na uczelniach morskich, co pokazuje, że są niedoreprezentowane już na etapie kształcenia do pracy w sektorze morskim. Międzynarodowy Dzień Kobiet w Branży Morskiej zwraca uwagę na znaczenie tej luki, szczególnie w kontekście transformacji energetycznej i rosnącego zapotrzebowania na kompetencje techniczne. Dlatego rozwijanie nowoczesnych ścieżek edukacji i zwiększanie udziału kobiet w branży pozostaje jednym z ważnych wyzwań dla sektora morskiego w najbliższych latach.