Zarówno fundament, jak i górna część OSS Jasmund zostały przetransportowane do miejsca instalacji w ramach projektu podłączenia do sieci Ostwind 3 na niemieckim Morzu Bałtyckim. Kompletna podstacja jest teraz gotowa do instalacji na morzu. Konsorcjum HSI, w skład którego wchodzą HSM Offshore Energy, Smulders i Iv, ma przyjemność ogłosić, że po latach ścisłej współpracy w [...]
Synchronizacja krajów bałtyckich z Europą kontynentalną zdobyła globalną nagrodę „Projekt Roku”. Project Management Institute (PMI), jedna z największych i najbardziej znanych organizacji zajmujących się zarządzaniem projektami, doceniła złożoną i przyspieszoną realizację projektu synchronizacji podczas ceremonii wręczenia nagród w Phoenix w Arizonie. Synchronizacja państw bałtyckich z kontynentalną Europą zdobyła globalną nagrodę „Projekt Roku”. Project Management Institute [...]
Infrastruktura sieciowa, stanowiąca podstawę europejskiego systemu energetycznego, zostanie zmodernizowana i rozbudowana, aby w pełni wykorzystać jej potencjał. Przedstawiony dzisiaj przez Komisję europejski pakiet dotyczący sieci energetycznych oraz inicjatywa „autostrady energetyczne” umożliwią sprawny przepływ energii we wszystkich państwach członkowskich, integrując tańszą czystą energię i przyspieszając elektryfikację. Przyczyni się to do obniżenia cen energii i zapewni wszystkim [...]
1 grudnia 2025 r. firma Elering złożyła do Ministerstwa Gospodarki i Komunikacji wniosek o wszczęcie specjalnego planu krajowego w celu określenia możliwych warunków budowy korytarza wodorowego Nordic-Baltic Hydrogen Corridor (NBHC). Proces planowania wyjaśni, czy i na jakich warunkach możliwe byłoby zbudowanie na terytorium Estonii rurociągu do transportu wodoru, który połączyłby Finlandię i Niemcy oraz stworzył [...]
Raport Międzynarodowej Agencji Energetycznej „World Energy Outlook 2025” potwierdza, że energia elektryczna szybko staje się podstawą globalnego systemu energetycznego. Zapotrzebowanie na energię elektryczną gwałtownie rośnie. Odnawialne źródła energii nadal zyskują na popularności na całym świecie. Jednak rządy zbyt wolno dostarczają infrastrukturę niezbędną do elektryfikacji przemysłu, transportu i ogrzewania. Muszą również zająć się nowymi zagrożeniami dla [...]
Program pomocy technicznej Green Hysland (TAP) został oficjalnie zainaugurowany spotkaniem, w którym wzięły udział cztery uczestniczące wyspy oraz zespół Green Hysland TAP. Program został stworzony, aby wspierać wyspy zainteresowane rozwijaniem projektów związanych z zielonym wodorem, oferując bezpłatne wsparcie techniczne dostosowane do ich konkretnych potrzeb i uwarunkowań. W ramach współpracy TAP przeprowadzi wstępną ocenę wykonalności, która [...]
Dokładnie rok temu Ursula von der Leyen rozpoczęła swoją drugą kadencję jako przewodnicząca Komisji Europejskiej, a jej nowy zespół, kolegium komisarzy, objął swoje stanowiska. W sektorze energetycznym, dysponując silnym mandatem do działania, Komisja kontynuuje prace nad przyspieszeniem przejścia na czystą energię i zwiększeniem konkurencyjności Europy pod kierownictwem komisarza ds. energii i mieszkalnictwa Dana Jørgensena. Poniżej [...]
Karlsruhe/Hamburg. Pierwsza turbina wiatrowa na morskiej farmie wiatrowej EnBW He Dreiht wygenerowała wczoraj wieczorem pierwsze kilowatogodziny energii elektrycznej i wprowadziła je do sieci. W najbliższych tygodniach stopniowo dołączą do niej kolejne turbiny. EnBW zbudowało dotychczas 27 z 64 turbin wiatrowych, które mają zostać oddane do użytku do lata 2026 roku. „Pierwsza kilowatogodzina wyprodukowana przez naszą [...]
Niemiecki Bundestag przyjął poprawki do ustawy Windenergie-auf-See-Gesetz (WindSeeG). Chociaż część reform została przyjęta z zadowoleniem przez branżę morskiej energetyki wiatrowej, jedna kluczowa decyzja jest powszechnie postrzegana jako strategiczny błąd: kontynuacja aukcji morskich o mocy 2,5 GW w 2026 r. zgodnie ze starym modelem aukcyjnym. Sektor miał nadzieję na zdecydowany sygnał polityczny, który ustabilizowałby warunki inwestycyjne [...]
Coraz więcej turbin wiatrowych osiąga koniec okresu eksploatacji. Europa dysponuje 290 GW energii wiatrowej. 80 GW z tej energii osiągnie koniec teoretycznego okresu eksploatacji do 2030 r. Większość z nich będzie nadal działać. Niektóre zostaną wycofane z eksploatacji. Europejski przemysł wiatrowy nałożył na siebie zakaz składowania łopat turbin wiatrowych na wysypiskach śmieci. Co więc Europa [...]
Technicy turbin wiatrowych, elektroenergetycy, dyspozytorzy – to tylko niektóre ze stanowisk, na które PGE Baltica prowadzić będzie rekrutację. Lider biznesu offshore wind w Polsce skompletuje załogę do bazy operacyjno-serwisowej w Ustce, która obsługiwać będzie morską farmę wiatrową Baltica 2. Zatrudnienie w usteckiej bazie znajdzie ok. 100 osób. – Rozpoczęcie pierwszych rekrutacji to kolejny ważny krok [...]
Zgodnie z tymczasowym porozumieniem politycznym osiągniętym dzisiaj przez Parlament Europejski i Radę, Unia Europejska skutecznie i trwale zaprzestanie importu rosyjskiego gazu i podejmie działania zmierzające do stopniowego wycofania rosyjskiej ropy. Ta historyczna decyzja położy kres zależności UE od niewiarygodnego dostawcy, który wielokrotnie destabilizował europejskie rynki energii, zagrażał bezpieczeństwu dostaw poprzez szantaż energetyczny i szkodził europejskiej [...]
Wrocław, 5 grudnia 2025 r. – KFB Technologies, europejski lider w obszarze wibroakustyki i rozwiązań prośrodowiskowych dla przemysłu, uruchomił pionierską usługę pozwalającą na kompleksowe monitorowanie i zarządzanie emisjami w zakresie hałasu, drgań, jakości powietrza, wody i gleby. Nowatorski projekt powstał z myślą o firmach z sektora przemysłowego, budowlanego i projektów smart cities. Bazując na swoim [...]
Grupa Przemysłowa Baltic (GPB) wyprodukowała pierwsze klatki anodowe oraz platformę do cumowania statków serwisowych dla morskiej farmy wiatrowej Baltica 2 – największego projektu offshore w budowie w Polsce, realizowanego wspólnie przez Ørsted i PGE. Komponenty te będące częścią zakresu „secondary steel” pełnią kluczową funkcję ochronną, zabezpieczając fundamenty przed korozją i wspierając ich długoterminową trwałość na [...]
Odnawialne źródła energii są najtańszą formą wytwarzania energii. Ale to nie wszystko. A co z kosztami sieci, magazynowania i rezerw? Najnowsze badanie WindEurope przeprowadzone we współpracy z Hitachi Energy pokazuje, że nawet po uwzględnieniu kosztów sieci, magazynowania i rezerw, system oparty w dużej mierze na odnawialnych źródłach energii jest zdecydowanie najtańszy. WindEurope i Hitachi Energy [...]
Ørsted rozpoczął rekrutację do fazy operacyjno-serwisowej (O&M) projektu Baltica 2 – największej morskiej farmy wiatrowej powstającej w polskiej części Bałtyku, realizowanej wspólnie z PGE. Poszukiwani są specjaliści, którzy przez kolejne dekady będą odpowiadać za bezpieczeństwo, niezawodność i efektywność morskiej farmy wiatrowej. Ørsted planuje stworzyć około 60 stanowisk w strukturach operacyjnych na przestrzeni życia morskiej farmy [...]
26 listopada Polska ogłosiła, że wybrała Szwecję na partnera w swoim programie okrętów podwodnych. Polska kupuje trzy okręty podwodne w ramach jednej z największych w historii Szwecji transakcji eksportowych w dziedzinie marynarki wojennej. „Polska wybrała Szwecję na partnera w swoim programie okrętów podwodnych. Świadczy to o współpracy między naszymi dwoma krajami i statusie Szwecji jako [...]
PÓŁNOCNY BAŁTYK – Okręty ze Stałej Grupy Przeciwminowej NATO 1 (SNMCMG1) powróciły na wody fińskie, aby wziąć udział w corocznych wielonarodowych ćwiczeniach Freezing Winds 25. Okręty przypisane do grupy zbiorą się w Turku w Finlandii, a następnie wyruszą w rejs do Zatoki Fińskiej u południowego wybrzeża Finlandii na północnym Bałtyku. Surowy klimat zimowy na Morzu [...]
„Ten rok może stać się rokiem rozstrzygającym o naszym bezpieczeństwie i musi stać się rokiem pełnej solidarności Polek i Polaków oraz polityków wokół sprawy bezpieczeństwa. W sprawach bezpieczeństwa jest tylko jedna partia - Polska” - powiedział Premier Donald Tusk w swoim wstąpieniu podczas I Kongresu „Nauka dla Biznesu”. Szef rządu zaapelował do polskiej klasy politycznej, [...]
Bezpieczeństwo energetyczne regionu, przyszłość europejskiej transformacji i rozwiązania dla przemysłu znalazły się w centrum Polsko-Niemieckich Konsultacji Międzyrządowych, które odbyły się dziś w Berlinie. Minister Energii Miłosz Motyka i Sekretarz Stanu w Ministerstwie Energii Wojciech Wrochna rozmawiali z Federalną Minister Gospodarki i Energii Kathariną Reiche o priorytetach polsko-niemieckiego partnerstwa energetycznego. Ministrowie wzięli też udział w sesji [...]
Potencjał energetyczny polskiej części Morza Bałtyckiego uznawany jest za jeden z największych w Europie, sięgający nawet 33 GW. „Jego wykorzystanie pozwoliłoby na zaspokojenie dużej części zapotrzebowania na energię elektryczną Polski, co z kolei przełoży się na zapewnienie niezależności i bezpieczeństwa energetycznego kraju” - powiedział Janusz Bil, prezes zarządu ORLEN Neptun podczas debaty eksperckiej zorganizowanej przez [...]
Budowa bazy Operacyjno-Serwisowej w Łebie realizowana na zlecenie Equinor Polska, została wyróżniona przez Okręgową Inspekcję Pracy w Gdańsku nagrodą za najbezpieczniejszą budowę w województwie pomorskim. Baza będzie obsługiwać morskie farmy wiatrowe Bałtyk 2 i Bałtyk 3, wspólne przedsięwzięcie norweskiego koncernu Equinor i największej prywatnej polskiej grupy energetycznej Polenergia, przez 30 lat eksploatacji. Wręczenie nagrody w [...]
Realizacja projektów Bałtyk 2 i Bałtyk 3 nabiera tempa. Rozpoczął się transport pierwszych elementów przejściowych (Transition Pieces) morskich turbin wiatrowych. Pod koniec października komponenty opuściły zakład w Antwerpii i zostały przetransportowane drogą wodną przez Skaldę do portu we Vlissingen w Holandii. Tam będą tymczasowo składowane i przygotowywane do instalacji offshore, która ruszy wiosną 2026 roku. [...]
Stillstrom by Maersk i Port w Roenne rozpoczęły wspólną inicjatywę opracowania białej księgi, w której przeanalizowano, w jaki sposób projekt Energy Island Bornholm może stać się wzorem dla integracji morskiej energii wiatrowej z elektryfikacją statków na dużą skalę na Morzu Bałtyckim. W badaniu zatytułowanym „Energy Island Bornholm Powering Maritime Electrification” (Wyspa energetyczna Bornholm napędza elektryfikację [...]
Meteodyn, francuska firma specjalizująca się w inżynierii wiatrowej i klimatologii, wkroczyła na rynek internetowych danych wiatrowych, uruchamiając nowy portal danych wiatrowych, oferujący, jak twierdzi firma, najlepszą obecnie dostępną rozdzielczość poziomą dla ocen wiatru zarówno na lądzie, jak i na morzu. Platforma została uruchomiona 2 grudnia 2025 r. i umożliwia deweloperom zakup w ciągu kilku minut [...]
Zabezpieczono około 2 miliardy euro w formule project finance na budowę morskiej farmy wiatrowej o mocy do 390 MW na stałych fundamentach. Ocean Winds, międzynarodowa spółka działająca w sektorze morskiej energetyki wiatrowej, powstała jako joint venture 50/50 EDP Renewables i ENGIE, pozyskała około 2 miliardy euro w ramach project finance i sfinalizowała etap zamknięcia finansowego [...]
Europejski Bank Inwestycyjny udzielił największego wsparcia spośród 15 instytucji zaangażowanych w finansowanie BC-Wind. Nowa morska farma wiatrowa o mocy 390 MW będzie dostarczać czystą energię do blisko pół miliona polskich gospodarstw domowych i firm. To już trzeci w tym roku duży projekt morskiej energetyki wiatrowej w Polsce, który pozyskał środki z EBI. Inwestycję realizuje Ocean [...]
Podczas posiedzenia w Kilonii w Niemczech w poniedziałek 24 listopada Stały Komitet Konferencji Parlamentarnej Morza Bałtyckiego (BSPC) potwierdził swoje niezachwiane poparcie dla Ukrainy, informuje Jānis Vucāns, przewodniczący łotewskiej delegacji do Zgromadzenia Bałtyckiego. Parlamentarzyści przyjęli oświadczenie, w którym podkreślono, że suwerenność, niepodległość i integralność terytorialna Ukrainy są nienaruszalne oraz że należy przestrzegać międzynarodowego porządku opartego na [...]
Rząd krajowy zatwierdził projekt nowelizacji rozporządzenia w sprawie nakładania podatku od działalności gospodarczej i podatku od nieruchomości na obszarach nieposiadających osobowości prawnej w celu udziału w stowarzyszeniu. Celem nowelizacji jest zapewnienie dochodów z podatku od działalności gospodarczej dla gmin Dolnej Saksonii, w szczególności dla morskich farm wiatrowych u wybrzeży Morza Północnego w Dolnej Saksonii. Zmiana [...]
Grupa Simply Blue, wiodący deweloper projektów związanych z energią odnawialną, ogłosiła, że firma Kansai Electric Power Co., Inc. („KEPCO”) podpisała umowę subskrypcji akcji z Simply Blue Energy OSW Ltd (SBE OSW), spółką należącą do grupy Simply Blue zajmującą się rozwojem morskiej energetyki wiatrowej. Ta strategiczna inwestycja stanowi pierwszą inwestycję KEPCO obejmującą udział w zarządzaniu deweloperem [...]
Polski sektor energetyczny stoi w obliczu podwójnego zagrożenia: zmasowanych cyberataków wymierzonych w infrastrukturę krytyczną oraz rosnącej fali dezinformacji i oszustw skierowanych bezpośrednio w konsumentów. Ten wielowymiarowy atak ma na celu nie tylko straty finansowe, ale także podważanie zaufania oraz realne zagrożenie dla życia ludzkiego i ciągłości dostaw. Polskie media uważnie śledziły temat – dane Instytutu [...]
Największa polska prywatna grupa energetyczna przygotowuje strategiczne morskie projekty OZE, które będą wspierać bezpieczeństwo i niezależność energetyczną kraju. Polenergia, której skonsolidowane przychody po trzech kwartałach 2025 roku wyniosły 3,232 mld zł (o 7 proc. więcej r/r), obok innych zielonych źródeł energii - farm wiatrowych na lądzie i farm fotowoltaicznych, rozwija sprzedaż energii poprzez kontrakty PPA. [...]
PGE to najsilniejsza medialnie marka w branży energetycznej w najnowszej edycji badania Top Marka realizowanego przez Instytut Monitorowania Mediów (IMM) i magazyn „Press”. Analiza informacji z mediów wskazuje na intensywną transformację branży, naznaczoną dążeniem do dekarbonizacji, inwestycjami w OZE i technologie jądrowe, a także kryzysami wizerunkowymi i globalnymi zawirowaniami na rynku surowcowów. W klasyfikacji siły [...]
Bruksela, 25 listopada 2025 r.: Komisja Europejska ogłosiła, że 20. edycja Europejskiego Tygodnia Zrównoważonej Energii (EUSEW) odbędzie się w dniach 9–11 czerwca 2026 r., a jej nadrzędnym tematem będzie „Czysta, bezpieczna i konkurencyjna unia energetyczna”. Spotkanie w Brukseli i online, EUSEW – największe coroczne zgromadzenie w Europie poświęcone odnawialnym źródłom energii i efektywnemu wykorzystaniu energii [...]
Projekt produkcji ekologicznego wodoru w porcie w Kłajpedzie, który nie ma odpowiednika na Litwie ani w sąsiednich portach, osiągnął znaczący kamień milowy: sprzęt dotarł na miejsce, gdzie powstanie stacja wodorowa. Po pomyślnym zakończeniu testów rurociągu zainstalowanego na miejscu, twórcy projektu zbliżyli się jeszcze bardziej do swojego celu. „Dostarczenie tego sprzętu stanowi ważny krok naprzód w [...]
Berlin, 25 listopada 2025 r. Nowe badanie przeprowadzone przez Niemieckie Stowarzyszenie Energetyki Morskiej (BWO) potwierdza, że ptaki wędrowne prawie całkowicie omijają turbiny wiatrowe, a ryzyko kolizji jest znacznie niższe niż wcześniej zakładano. Na zlecenie swoich członków finansujących BWO zbadało rzeczywiste ryzyko kolizji w przybrzeżnej farmie wiatrowej w północnych Niemczech. Wyniki stanowią solidną podstawę do rozbudowy [...]
Duńska Agencja Energetyczna ogłasza przetargi na trzy obszary pod budowę morskich farm wiatrowych o mocy co najmniej 2,8 GW. Przetargi opierają się na szczegółowych rozmowach rynkowych i obejmują między innymi dotacje państwowe oraz większą elastyczność dla deweloperów, aby zwiększyć prawdopodobieństwo złożenia kwalifikowanych ofert. Duńska Agencja Energetyczna oferuje obecnie trzy obszary pod budowę morskich elektrowni wiatrowych. [...]
Litgrid, Augstsprieguma tīkls AS i 50Hertz Transmission GmbH, operatorzy systemów przesyłowych (OSP) z Litwy, Łotwy i Niemiec, wspólnie rozważają budowę hybrydowego połączenia międzysystemowego między krajami bałtyckimi a Niemcami. Projekt ten ma na celu stworzenie bezpośredniego połączenia energetycznego między krajami bałtyckimi a Niemcami, wzmocnienie transgranicznego bezpieczeństwa energetycznego i wsparcie transformacji ekologicznej. W tym roku projekt został [...]
TotalEnergies złożyła do Federalnej Agencji Morskiej i Hydrograficznej (BSH) wnioski o wydanie pozwoleń na realizację dwóch dużych projektów morskich farm wiatrowych na wodach niemieckich, o łącznej mocy około 3 GW. Wnioski dotyczą projektu NordseeEnergies 1 (NSE1) o mocy 2 GW na niemieckim Morzu Północnym oraz projektu OstseeEnergies (OSE) o mocy 1 GW na niemieckim Morzu [...]
W Warszawie odbyla się największa konferencja poświęcona morskiej energetyce wiatrowej – Offshore Wind Poland 2025. Spółka PGE Baltica z Grupy PGE, pełniąca rolę partnera głównego tego wydarzenia, aktywnie uczestniczy w kluczowych dyskusjach na temat rozwoju sektora oraz budowania przewagi konkurencyjnej Polski na rynku. Podczas sesji inauguracyjnej, w której PGE Baltica była reprezentowana przez Prezesa Zarządu [...]
W dniach 11–12 listopada w Rydze odbyło się piąte forum MSP Morza Bałtyckiego „Navigate Planning Through Changes” (Planowanie w obliczu zmian), które zgromadziło przedstawicieli społeczności zajmującej się planowaniem przestrzennym obszarów morskich i rozwojem wybrzeża z całego regionu Morza Bałtyckiego. Tegoroczne forum miało szczególny charakter, ponieważ stanowiło konferencję zamykającą projekt Baltic Sea2Land, dając możliwość zaprezentowania wyników [...]
Celem badania jest zebranie kluczowych danych bazowych dotyczących stanu kluczowych gatunków morskich – fok szarych, fok pierścieniowych i potencjalnie morświnów – przed podjęciem jakichkolwiek działań rozwojowych w wyznaczonych lokalizacjach morskich ELWIND w Estonii i na Łotwie oraz w ich okolicy. Badanie jest przeprowadzane łącznie dla obszarów estońskich i łotewskich i obejmuje: ocenę liczebności fok szarych [...]
Firma Protea z dumą ogłasza, że dwa żurawie platformowe zaprojektowane dla projektu IJmuiden Ver Alpha pomyślnie przeszły testy akceptacyjne w fabryce (FAT). Stanowi to ważny kamień milowy w realizacji tego wymagającego projektu morskiego, który jest częścią holenderskiego programu rozwoju morskiej energetyki wiatrowej o mocy 2 GW. Oba dźwigi zostały w całości zaprojektowane, wyprodukowane i przetestowane [...]
Program inwestycyjny w morską energetykę wkroczył już w fazę budowy. Polski offshore ma szansę stać się jednym z największych motorów krajowej gospodarki – pełne wykorzystanie jego potencjału oznacza aż 33 GW mocy oraz inwestycje rzędu 869 mld zł. Rozwój morskiej energetyki wiatrowej może wygenerować 284 mld zł wartości dodanej i ponad 55 mld zł wpływów [...]
Zarówno górna część, jak i konstrukcja nośna OSS Jasmund zostały pomyślnie załadowane i są gotowe do wypłynięcia na Morze Bałtyckie w celu instalacji na morzu. Górna część, zbudowana w stoczni Stormpolder należącej do HSM Offshore Energy, ma 48 m długości, 33 m szerokości i 17,5 m wysokości oraz waży około 4500 ton. Równie imponująca jest [...]
Grupa HINE ogłosiła otwarcie swojego pierwszego zakładu w Polsce, zlokalizowanego w Fortress Logistics Park Stargard, około 30 km od Szczecina. Nowy zakład, HINE Polska Sp. z o.o., będzie odgrywał strategiczną rolę w ekspansji Grupy w Europie Środkowej i Wschodniej, koncentrując się na produkcji komponentów hydraulicznych i systemów chłodzenia do morskich turbin wiatrowych, zgodnie z globalnym [...]
Technik urządzeń i systemów energetyki odnawialnej – to nowy kierunek nauczania, który zostanie otwarty w Zespole Szkół Ogólnokształcących i Technicznych w Ustce od początku roku szkolnego 2026/2027. PGE Baltica podpisała z Powiatem Słupskim – organem prowadzącym szkołę – list intencyjny dotyczący współpracy przy utworzeniu nowej klasy. PGE Baltica współpracuje z ustecką szkołą od trzech lat. [...]
W Polsce temat local content wraca jak fala, która nigdy nie uderza do końca. Po latach deklaracji i obietnic „dobrej zmiany w łańcuchach dostaw” rząd wreszcie w październiku powołał Zespół ds. Udziału Komponentu Krajowego. To inicjatywa potrzebna i godna pochwały, ale jednocześnie wyraźnie spóźniona. Światowa branża wiatrowa dawno wyszła poza etap lokalnych ambicji. Dziś to [...]
30 października 2025 r. w Ministerstwie Aktywów Państwowych odbyło się pierwsze posiedzenie Zespołu ds. Udziału Komponentu Krajowego w Kluczowych Procesach Inwestycyjnych. Spotkaniu przewodniczył minister Wojciech Balczun, a jednym z kluczowych rezultatów było powierzenie Agencji Rozwoju Przemysłu roli Koordynatora ds. Komponentu Krajowego.Dla sektora offshore wind jest to sygnał o strategicznym priorytecie państwa, by zwiększać udział polskich [...]
Baltic East, najbardziej zaawansowany projekt drugiej fazy offshore wind w Grupie ORLEN, uzyskał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dla morskiej farmy wiatrowej, wydaną przez Regionalną Dyrekcję Ochrony Środowiska w Gdańsku (RDOŚ). Ten kluczowy etap przybliża inwestycję do udziału w pierwszej polskiej aukcji offshore wind, zaplanowanej na grudzień tego roku. Farma o mocy zainstalowanej ok. 1 GW [...]
The construction of the operational and service base in Ustka is not only one of the most important investments in the field of offshore wind energy, but also an example of the extensive use of the potential of Polish industry. Both the investor, PGE Baltica, and the general contractor, DORACO, emphasise that the construction is [...]
Baltic Power – wspólny projekt Grupy ORLEN i Northland Power – potwierdził instalacje pierwszych trzech turbin o mocy 15 MW wyposażonych w gondole wyprodukowane w zakładach Vestas w Szczecinie. Łącznie zainstalowanych zostanie 76 turbin, z których część gondoli pochodzić będzie z fabryki na Pomorzu Zachodnim. To osiągnięcie jest symbolicznym momentem dla rozwoju tzw. local content w morskiej energetyce wiatrowej w Polsce. Trwająca kampania instalacyjna osiągnęła kolejny kamień milowy – pierwsze gondole z polskich zakładów produkcyjnych Vestas zostały już zainstalowane i są przygotowywane do testów i uruchomienia. Ta wymagająca operacja logistyczna stała się symbolem długotrwałych wysiłków wielu interesariuszy zaangażowanych w rozwój lokalnie generowanej wartości w branży morskiej energetyki [...]
Luxcara podpisała umowę z firmą Ørsted na dostawę preferencyjną technologii instalacji monopali o niskim poziomie hałasu, opartej na technologii strumieniowej, o nazwie Osonic. Technologia ta ma być wykorzystywana do instalacji fundamentów morskich turbin wiatrowych w ramach portfolio morskich farm wiatrowych Luxcara w Niemczech. Ta wstępna umowa opiera się na zainteresowaniu Luxcara od 2022 r. zastosowaniem [...]
David Flood dołącza do firmy z norweskiej spółki energetycznej Statkraft, gdzie kierował działem Offshore Wind. Nowe stanowisko obejmie 2 marca. „David wnosi do firmy ponad 15 lat doświadczenia w branży morskiej energetyki wiatrowej, zdobytego podczas pracy w ramach joint venture i partnerstw na wszystkich etapach łańcucha wartości. Jego dogłębna znajomość branży, rozległa sieć kontaktów i [...]
W coraz bardziej złożonym kontekście bezpieczeństwa energetycznego, obejmującym szeroki zakres paliw i technologii, raport World Energy Outlook 2025 wskazuje kluczowe wybory, możliwości i kompromisy dla rządów Kraje na całym świecie borykają się z pilnymi zagrożeniami dla bezpieczeństwa energetycznego i rosnącym ryzykiem długoterminowym w zakresie bezprecedensowej gamy paliw i technologii, co sprawia, że energia staje się [...]
EIB udziela szwedzkiej grupie przemysłowej Holmen pożyczki w wysokości 100 mln euro na rozbudowę lądowych elektrowni wiatrowych w północnej Szwecji Projekt ma na celu dostarczanie ekologicznej energii dla energochłonnych gałęzi przemysłu Operacja przyczynia się do realizacji szwedzkich i europejskich celów klimatycznych Europejski Bank Inwestycyjny (EBI) udziela pożyczki w wysokości 1,1 mld koron szwedzkich (około 100 [...]
XVIII Konferencja Generalna Związku Miast Bałtyckich zakończyła się w Słupsku i Dolinie Charlotty po czterech dniach ożywionych dyskusji, warsztatów praktycznych i debat strategicznych na temat roli miast w przyszłości Unii Europejskiej. Wydarzenie, w którym wzięło udział 200 osób z organizacji partnerskich, instytucji UE i miast członkowskich Związku Miast Bałtyckich, potwierdziło główny cel sieci, jakim jest [...]
Bezpieczeństwo euroatlantyckie zostanie znacznie wzmocnione na dalekiej północy i Morzu Bałtyckim, ponieważ Wielka Brytania i sojusznicy z całego regionu zacieśniają współpracę wojskową i uzgadniają wzmocnione partnerstwo z Ukrainą. Ministrowie obrony Wspólnych Sił Ekspedycyjnych (JEF) spotykają się ze swoim ukraińskim odpowiednikiem, aby zainicjować nowe, wzmocnione partnerstwo między Ukrainą a JEF. Spotkanie JEF w Bodø w Norwegii [...]
Szwedzkie siły zbrojne nadal zwiększają swoje możliwości wykrywania, monitorowania i odpierania zagrożeń pod powierzchnią Morza Bałtyckiego. We współpracy z FMV i Saab opracowywany jest obecnie duży autonomiczny podwodny dron. Współpraca ta umożliwi szybkie opracowanie zaawansowanych systemów, które wzmocnią potencjał morski Szwecji i ochronę infrastruktury cywilnej. LUUV to duży, bezzałogowy, autonomiczny dron podwodny, podobny do mini-łodzi [...]
W ramach projektu Fertilizer Shipping Project fundacji John Nurminen Foundation zbadano emisje powstające podczas przeładunku nawozów w portach. Wspólnie z podmiotami działającymi w portach opracowano rozwiązania, a najlepsze praktyki zebrano w międzynarodowych wytycznych. Obecnie prace rozszerzono poza nawozy na inne potencjalnie szkodliwe zrzuty i nowe porty w nadmorskich miastach wokół Morza Bałtyckiego. Prace prowadzone w [...]
Wspólne oświadczenie w sprawie wzmocnienia standardów gospodarczych i inwestycyjnych Berlin, 10 listopada 2025 r. – Niemieckie Stowarzyszenie Energetyki Morskiej (BWO), Niemieckie Stowarzyszenie Przemysłu Energetycznego i Wodnego (BDEW), VDMA Power Systems oraz operatorzy systemów przesyłowych TenneT, Amprion i 50Hertz wzywają do reformy warunków ramowych dla morskiej energetyki wiatrowej. W wspólnym oświadczeniu branżowym przedstawiają konkretne środki, które [...]
Grupa Przemysłowa Baltic i Energomontaż-Północ Gdynia podpisała memorandum z EDF podczas World Nuclear Exhibition w Paryżu Podczas międzynarodowych targów World Nuclear Exhibition (WNE), które odbywają się w dniach 4–6 listopada 2025 roku w Paryżu, Grupa Przemysłowa Baltic (GPB) oraz spółka z Grupy Energomontaż-Północ Gdynia (EPG) podpisały memorandum o współpracy z francuskim koncernem EDF – jednym z największych operatorów energetyki jądrowej na świecie. [...]
PGE i Ørsted wspólnie przeprowadziły roczny monitoring ptaków w południowej części Morza Bałtyckiego w miejscu planowanej morskiej farmy wiatrowej Baltica 2. Wyniki badań potwierdziły, że budowa i późniejsza eksploatacja farmy nie ograniczy ptakom dostępu do pożywienia. Zespół ornitologów z polskiej firmy 3BIRD na zlecenie PGE i Ørsted prowadził badania przez cały rok 2024 – od [...]
Europa potrzebuje więcej morskiej energii wiatrowej, aby osiągnąć swoje cele energetyczne. Chcą tego rządy i społeczeństwo. Chce tego również przemysł ciężki, aby pomóc mu w dekarbonizacji. Jednak w obecnej sytuacji niezbędna ekspansja morskiej energii wiatrowej nie ma miejsca. Biznesowe uzasadnienie dla nowych morskich farm wiatrowych nie jest takie, jak było i jak powinno być. Wiele [...]
Grupa EBI przedstawia pierwsze skonsolidowane sprawozdanie dotyczące zrównoważonego rozwoju, dostosowane do standardów UE i usprawniające ujawnianie kluczowych informacji. W 2024 r. Grupa EBI przeznaczyła rekordową kwotę 51 mld euro na działania na rzecz klimatu i zrównoważonego rozwoju środowiska, napędzając zieloną transformację w Europie i poza nią. Średnia intensywność emisji gazów cieplarnianych w projektach związanych z [...]
Fińskie Ministerstwo Gospodarki i Zatrudnienia zwraca się z prośbą o zgłaszanie uwag do projektu decyzji rządu dotyczącej obszarów morskiej energetyki wiatrowej w wyłącznej strefie ekonomicznej oraz do powiązanego sprawozdania środowiskowego zgodnie z ustawą o ocenie oddziaływania niektórych planów i programów na środowisko (ustawa SOVA). Każdy ma możliwość wyrażenia swojej opinii na temat projektu decyzji i [...]
DNV opublikowało kompleksowe badanie porównujące ryzyko poważnych wypadków i praktyki zarządzania ryzykiem w Wielkiej Brytanii między branżą morskiego wydobycia ropy i gazu a branżą morskiej energii odnawialnej. Badanie podkreśla potrzebę zrewidowanego podejścia do zarządzania zagrożeniami poważnymi wypadkami w morskiej energetyce odnawialnej w miarę jak Wielka Brytania zmierza w kierunku zerowej emisji netto. Badanie Zarządzanie ryzykiem [...]
W historycznym budynku Fiskepakhus w porcie Esbjerg dobre pomysły nabierają tempa. Nowe centrum innowacji Port Esbjerg Innovation Hub będzie forum dla przedsiębiorstw portowych, które będą się spotykać w celu opracowywania, przemyślania i testowania nowych rozwiązań i pomysłów biznesowych. Współpraca ma kluczowe znaczenie w obliczu złożonych wyzwań współczesności, a nowe centrum zapewni dostęp do ekskluzywnego klubu [...]
Korzyści wynikające z gwarancji na wsparcie ekologicznych projektów udzielonej przez Cesce, hiszpańską agencję kredytów eksportowych. Według szacunków Iberdrola morska farma wiatrowa Windanker przyczyni się do rozwoju czystej energii, bezpieczeństwa energetycznego i zatrudnienia, dostarczając energię odnawialną dla około 600 000 osób rocznie. Projekt przyczynia się do realizacji inicjatywy TechEU Grupy EBI mającej na celu przyspieszenie innowacji [...]
W europejskiej branży produkcji turbin wiatrowych zachodzą obecnie znaczące zmiany, ponieważ firma Siemens Gamesa Renewable Energy ogłosiła wstrzymanie planów budowy fabryki gondoli turbin wiatrowych w porcie Esbjergw Danii. Hiszpańsko-niemiecka firma inżynieryjna potwierdziła, że decyzja ta wynika z „obecnych warunków rynkowych, które wymagają większej stabilności i jasności przed podjęciem nowych inwestycji”. Pomimo tej przerwy firma Siemens [...]
W ciągu pierwszych dziewięciu miesięcy tego roku przeładunki w porcie w Kłajpedzie wzrosły o 11% w porównaniu z tym samym okresem ubiegłego roku, osiągając poziom 28,7 mln ton. Największy udział w przepływie ładunków mają ładunki kontenerowe i ro-ro, a także znacznie wzrosły ładunki LNG i materiałów budowlanych. „Za statystykami dotyczącymi przeładunków w porcie w Kłajpedzie [...]
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Gdańsku wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dla morskiej farmy wiatrowej Baltica 1. Tym samym projekt będzie mógł wystartować w aukcji zaplanowanej na 17 grudnia br. Otrzymanie decyzji środowiskowej dla projektu Baltica 1 to ważny krok w kierunku realizacji celu przyjętego w Strategii Grupy PGE – osiągnięcia co najmniej 4 GW [...]
Firma Larsen & Toubro (L&T) osiągnęła ważny kamień milowy w swojej działalności w zakresie morskiej energetyki wiatrowej, zapewniając sobie kluczową rolę w prestiżowym programie morskiej energetyki wiatrowej High Voltage Direct Current (HVDC) holendersko-niemieckiego operatora systemu przesyłowego TenneT. To przełomowe wydarzenie umacnia pozycję L&T jako kluczowego podmiotu w globalnej transformacji energetycznej i podkreśla jej zaangażowanie w [...]
Projekt Baltic Power - wspólne przedsięwzięcie ORLEN i kanadyjskiej grupy Northland Power - zakończył instalację dwóch morskich stacji elektroenergetycznych. Morskie stacje będą odbierać energię z 76 turbin, by dalej przesłać ją na ląd. Ich konstrukcje stalowe, o wysokości porównywalnej do czteropiętrowego budynku, powstały w stoczniach w Gdyni i Gdańsku. Projekt Baltic Power osiągnął kolejny kamień [...]
ORLEN, zgodnie ze strategią, konsekwentnie rozwija nisko- i zeroemisyjne źródła, co istotnie wpływa na wzrost bezpieczeństwa energetycznego Polski i regionu. Ważnym elementem tych działań są inwestycje w morską energetykę wiatrową. Na ich realizację koncern pozyskał 3,5 mld zł z Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO), w ramach umów podpisanych z Bankiem Gospodarstwa Krajowego. Morze [...]
Europejski projekt MARINEWIND – Środki na rzecz upowszechniania technologii pływających morskich elektrowni wiatrowych, finansowany przez Unię Europejską w ramach programu Horyzont Europa oraz przez UKRI, opracował narzędzie wspomagające decyzje w celu oceny uśrednionego kosztu energii (LCOE) dla pływających i stałych morskich farm wiatrowych. Model został zaprojektowany i prowadzony przez Koordynatora Naukowego projektu, University of York, [...]
Morska farma wiatrowa Baltica 2 – wspólny projekt PGE i Ørsted – poza 107 turbinami o łącznej mocy 1,5 GW składać się będzie z czterech morskich stacji elektroenergetycznych. Każda z nich zostanie wyposażona w dwa transformatory o mocy 225 MVA. Pierwszy transformator został już zamontowany na jednej ze stacji. To ważny kamień milowy w procesie [...]
Ruszyła budowa linii 400 kV Choczewo - Gdańsk Przyjaźń, która posłuży m.in. do przesłania mocy z morskich farm wiatrowych. Powstają już pierwsze fundamenty pod słupy. Moc ze stacji Choczewo zostanie wyprowadzona w głąb kraju czterema liniami najwyższych napięć. Linia 400 kV Choczewo-Gdańsk Przyjaźń, o długości blisko 90 km, będzie prowadziła ze stacji Choczewo w Osiekach [...]
Polskie Stowarzyszenie Energetyki Wiatrowej (PSEW) uspokaja nastroje w związku z informacją o czasowym wstrzymaniu przez Vestas budowy drugiej fabryki łopat do turbin wiatrowych w Szczecinie. Decyzja duńskiego giganta, choć wywołała zaniepokojenie, zdaniem PSEW nie odzwierciedla perspektyw dla sektora (offshore w Polsce, lecz jest wynikiem globalnej strategii firmy i sytuacji na rynku europejskim. PSEW podkreśla w [...]
W związku z przygotowaniami ministrów energii UE do dyskusji na temat elektryfikacji z komisarzami Jorgensenem i Hoekstrą podczas przyszłotygodniowego posiedzenia Rady ds. Energii, Eurelectric wzywa rządy do podjęcia odważnych, praktycznych kroków w celu przyspieszenia przejścia Europy na czystą energię. W opublikowanym dzisiaj liście sektor energetyczny przedstawia pięć konkretnych działań, które mają stanowić podstawę dla przyszłego [...]
Duński producent turbin wiatrowych Vestas zawiesił plany budowy swojej największej fabryki w Polsce. Według raportu Financial Times (FT) decyzja ta została podjęta z powodu „niższego niż przewidywano popytu na morską energię wiatrową w Europie”. Fabryka, która miała produkować łopaty i stworzyć ponad 1000 miejsc pracy, miała rozpocząć działalność w 2026 roku. Vestas ogłosił budowę tego [...]
Osiągnięto kluczowe momenty w produkcji komponentów dla morskich farm wiatrowych Bałtyk 2 i Bałtyk 3, realizowanych przez Equinor i Grupę Polenergia. W zakładach dostawcy – firmy Smulders – ustawiono w pozycji pionowej pierwsze elementy przejściowe (transition pieces), zakończono montaż konstrukcji wsporczej typu jacket pod platformę morskiej stacji elektroenergetycznej oraz przygotowano jej główną część (topside) do [...]
Już 29–30 października 2025 r. w Gdańsku odbędzie się 14. edycja Międzynarodowej Konferencji Offshore Wind – Logistics & Supplies (OWLS), organizowanej przez Polską Izbę Morskiej Energetyki Wiatrowej (PIMEW). To dwa dni debat i warsztatów poświęconych praktycznym aspektom budowy i skalowania łańcucha dostaw dla sektora morskiej energetyki wiatrowej – od finansowania i modeli kontraktowych, przez bezpieczeństwo [...]
Europa musi działać już teraz, aby zapewnić sobie pozycję najbezpieczniejszego i najbardziej atrakcyjnego centrum przemysłowego i inwestycyjnego w dziedzinie energii, wzmacniając swoje bezpieczeństwo energetyczne i niezależność. Inwestorzy nie potrzebują nowych obietnic, potrzebują pewności. Oznacza to pełne i szybkie wdrożenie istniejących przepisów UE – zwłaszcza nowych, doskonałych ram UE dotyczących wydawania zezwoleń – zamiast ponownego otwierania [...]
Nowy globalny raport z postępów wskazuje na przeszkody w zakresie inwestycji, sieci energetycznych i łańcuchów dostaw, wzywając rządy do wyznaczenia bardziej ambitnych celów w zakresie energii odnawialnej przed konferencją COP30. Abu Zabi, Zjednoczone Emiraty Arabskie / Brasília, Brazylia, 14 października 2025 r. – Pomimo rekordowych postępów w ubiegłym roku świat pozostaje w tyle pod względem [...]
Druga konferencja Offshore Connect, która rozpocznie się 17 października w Rostocku, zgromadzi kluczowych graczy ze świata polityki, biznesu i nauki, aby przyspieszyć rozwój morskiej energetyki wiatrowej na Morzu Bałtyckim. Koncentrując się na usuwaniu przeszkód, wspieraniu innowacyjnych rozwiązań i rozwiązywaniu problemu niedoboru wykwalifikowanych pracowników, wydarzenie ma na celu wykorzystanie ogromnego potencjału regionu w zakresie bezpiecznych, czystych [...]
Władze Wolnego Portu w Rydze ogłaszają otwarty międzynarodowy konkurs na wybór inwestorów i producentów komponentów turbin wiatrowych w celu dzierżawy nowej infrastruktury portowej i gruntów w celu wsparcia produkcji i logistyki technologii wiatrowej i jej komponentów w Kundziņsala – nowym centrum przemysłowym Rygi. W ciągu najbliższych kilku lat port w Rydze zbuduje nową, specjalnie zaprojektowaną [...]
Njord Survey, szwedzka firma specjalizująca się w badaniach morskich, podpisała długoterminową umowę ramową z niemieckim operatorem systemu przesyłowego (TSO) 50Hertz na wsparcie rozwoju morskiej energetyki wiatrowej na Morzu Bałtyckim. Umowa ta umacnia rolę Njord Survey jako kluczowego partnera w trwającej transformacji energetycznej w Europie. Umowa ramowa obejmuje świadczenie kompleksowych usług w zakresie badań geofizycznych i [...]
Rozpoczęło się odliczanie do jednego z najważniejszych wydarzeń roku w zakresie współpracy panbałtyckiej: corocznego forum Strategii UE dla regionu Morza Bałtyckiego (EUSBSR) 2025. Wydarzenie odbędzie się w dniach 29–30 października w Sopocie w Polsce i zgromadzi decydentów, ekspertów i praktyków, którzy zajmą się najpilniejszymi problemami regionu. Zabezpieczenie przyszłości w niepewnych czasach Tematem przewodnim tegorocznego forum [...]
Firma Steelwind Nordenham GmbH ogłosiła osiągnięcie ważnego etapu w realizacji morskiej farmy wiatrowej Baltic Power, potwierdzając pomyślną dostawę wszystkich konstrukcji fundamentowych dla projektu. W zeszłym tygodniu załadowano ostatnie trzy monopale, co oznacza zakończenie trwających rok działań logistycznych. W ramach 26 oddzielnych transportów firma Steelwind Nordenham pomyślnie dostarczyła wszystkie 78 monopali wyprodukowanych dla farmy. Montaż fundamentów [...]
AB „Ignitis grupė” (zwana dalej „Grupą”) informuje, że po uzyskaniu zgody Krajowej Rady Regulacji Energetyki (zwanej dalej „NERC”) w dniu 10 października, UAB „Ignitis renewables” (zwana dalej – Ignitis Renewables) podpisała umowę kupna-sprzedaży z OW Offshore, S.L. (dalej – Ocean Winds) dotyczącą nabycia 49% udziałów w UAB „Offshore wind farm 1”, spółce realizującej projekt morskiej [...]
Ørsted podejmuje kolejny krok w realizacji zaktualizowanego planu biznesowego i priorytetów strategicznych, redukując zatrudnienie o około 2000 stanowisk do końca 2027 r. Powodem tej decyzji jest fakt, że firma zamierza skoncentrować się w większym stopniu na morskiej energetyce wiatrowej i Europie, w najbliższych latach zostanie ukończonych szereg morskich farm wiatrowych, a firma musi poprawić swoją [...]
Sejm zdecydowaną większością głosów przyjął przygotowaną przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska ustawę wspierającą rozwój morskiej energetyki wiatrowej. Nowe regulacje likwidują bariery inwestycyjne i przyczyniają się do zwiększenia bezpieczeństwa energetycznego poprzez wsparcie rozwoju odnawialnych źródeł energii w Polsce. Najważniejsze informacje 9 października 2025 r. Sejm przyjął projekt ustawy o zmianie ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej [...]
Narodowa Rada Regulacji Energetyki (NERC) na Litwie ogłosiła, że drugi przetarg na budowę morskiej farmy wiatrowej zakończył się niepowodzeniem. Niepowodzenie wynika z faktu, że przed upływem terminu składania wniosków zarejestrował się tylko jeden uczestnik, co nie spełnia wymogów prawnych niezbędnych do przeprowadzenia przetargu. Niewystarczająca liczba zgłoszeń prowadzi do niepowodzenia przetargu Zgodnie z litewską ustawą o [...]
Od początku września nasz statek badawczy Karina bada dno morskie w obszarach morskiej farmy wiatrowej ELWIND w Estonii i na Łotwie. Ta część Morza Bałtyckiego jest nowym regionem dla G-TEC, co sprawia, że ten dwumiesięczny projekt jest szczególnie ekscytujący. Zakres projektu obejmuje Dokładne zbadanie warunków dna morskiego i podpowierzchniowych Wczesną identyfikację potencjalnych zagrożeń (głazy, wraki [...]
Tego lata międzynarodowa firma zajmująca się zieloną energią, Ignitis Renewables, zaprosiła ludzi do pogłębienia wiedzy na temat odnawialnych źródeł energii. Podczas trwającego ponad trzy miesiące sezonu edukacyjnego firma odwiedziła osiem regionów kraju, od Kėdainiai po Šventoji, i stworzyła tysiącom ludzi możliwość doświadczenia mocy wiatru. „Energia odnawialna jest nierozerwalnie związana ze społecznościami, dlatego ważne jest dla [...]
Ważny kamień milowy na Morzu Bałtyckim: pomyślnie zainstalowano pierwszy monopal dla Windanker, co oznacza rozpoczęcie budowy naszego trzeciego dużego projektu morskiej farmy wiatrowej w tym regionie. Monopale – o długości do 84 metrów i wadze 2100 ton – są produkowane przez Navantia, S.A., S.M.E i Windar Renovables, a instalowane przez Van Oord przy użyciu statku [...]
Lato na terenie budowy stacji elektroenergetycznej w okolicy Choczewa na Pomorzu minęło pod znakiem intensywnych robót. W budynku technologicznym zostały zamontowane szafy pomiaru energii oraz szafy potrzeb własnych, których zadaniem jest zagwarantowanie wymaganego zasilania dla wszystkich urządzeń i instalacji na obiekcie. Za nami również prace rozruchowe układów potrzeb własnych, które pozwoliły nam osiągnąć gotowość do [...]
Sztokholm, 30 września 2025 r. – Rada Administracyjna Hrabstwa Uppsala zaleciła rządowi szwedzkiemu wydanie zezwolenia na podstawie ustawy o szwedzkiej wyłącznej strefie ekonomicznej (SEZ) dla planowanej przez Deep Wind Offshore morskiej farmy wiatrowej Olof Skötkonung w Zatoce Gävle. Sprawa trafi teraz do rządu w celu uzyskania ostatecznej zgody. „Z zadowoleniem przyjmujemy rekomendację Rady Administracyjnej Hrabstwa. [...]
Mimo że rynek morskiej energetyki wiatrowej boryka się obecnie z trudnościami, projekt morskiej farmy wiatrowej Curonian Nord, realizowany przez Ignitis Renewables na Litwie, jest dobrze zarządzany i zgodny z najlepszymi praktykami branżowymi. Takie wnioski wyciągnęła firma badawczo-konsultingowa Wood Mackenzie, zajmująca się globalnym sektorem energii odnawialnej, która przeanalizowała harmonogram projektu, założenia inwestycyjne i praktyki zarządzania ryzykiem [...]